مطالعه تطبیقی تزیینات چوبی وابسته به معماری خانه‌های تاریخی روستای کُپ شهرستان نور با بناهای دوره قاجاریه و صفویه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه معماری، دانشکده مهندسی معماری و شهرسازی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران.

2 استادیار گروه معماری، دانشکده مهندسی معماری و شهرسازی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران.

3 دانشجوی دکتری معماری، دانشکده مهندسی معماری و شهرسازی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران، نویسنده مسئول.

10.22051/jjh.2019.24634.1394

چکیده

ویژگی‌های اکولوژیکی هر منطقه موجب ایجاد ساختارهای متنوع در محیط روستایی می‌شود که برخی از این ساختارها، در بطن خود اثر نفوذ کرده و از ارزش و اهمیت والایی برخوردار است، از این حیث پژوهش حاضر بر مبنای تحلیل معماری روستای کپ از توابع شهرستان نور شکل گرفته است زیرا، نوع خاصی از معماری، همراه با تزیینات چوبی در بناهای آن دیده شده است، لذا سوال این است که؛ تزیینات چوبی، طرح‌ها و نقاشی روی چوب در خانه‌های روستای کپ چگونه است؟ و آیا، این تزیینات، در بناهای همان روستا با یکدیگر و با تزیینات وابسته به معماری بناهای دوره‌ی صفویه و قاجاریه بخش‌های مرکزی و شمالی ایران مطابقت داشته است؟ این پژوهش بنا به ماهیت، موضوع و اهدافی که برای آن پیش‌بینی شده، از نوع تفسیری-تاریخی می‌باشد و اطلاعات مورد نیاز آن، در خصوص تزیینات چوبی موجود در دو خانه منصوری و مقصودی و مطابقت آن با تزیینات چوبی بناهای دوره قاجار و صفوی، به دو صورت اسنادی و میدانی جمع‌آوری شده و این نتیجه حاصل گردیده است که؛ ضمن تاثیرگذاری زمان، مکان، خواسته‌ها و سلیقه‌ی افراد بر تزیینات روستا و تفاوت در شکل‌گیری ساختار بناهای آن، شباهت‌هایی در تزیینات تیر، سرشیر و تخته‌کوبی‌های به‌کار رفته در زیر سقف، ستون‌ها و نرده‌های چوبی و همچنین طرح ارسی‌های به کار رفته در دو بنای مورد مطالعه با تزیینات بناهای دوره‌ی قاجاریه و صفویه وجود دارد که گویای تداوم و پایداری هنر و معماری در دوره‌های مختلف بوده و از این حیث موجب ایجاد پل ارتباطی قوی، بین هنر و معماریِ گذشته، حال و آینده شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Comparative Study of Wooden Decorations of the Architectural Styles of the Historical Houses in the Kop Village of Noor City with the Buildings of the Qajar and Safavid Period

نویسندگان [English]

  • J. Mahdi Nejad 1
  • A. Sharghi 2
  • F. Asadpour 3
2 Assistant Professor in Faculty of Architecture and Urban Engineering, Shahid Rajaee Teacher Training University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Ecological characteristics of each region create diverse structures in rural environment, some of which have influenced the structure itself and are of high importance. Hence, the architecture of Kop, a village in the suburbs of Noor city, involves this style because we see a certain kind of architecture, with wooden decorations in its buildings. However, the question is whether these decorations, designs and drawings on wood in the buildings of the same village match each other and decorations of the architectural styles of the buildings of the Safavid and Qajar eras and originate from the past architecture or a pattern of it. Therefore, this is an interpretive -historical study based on the nature, topic and purpose. Data required for the wooden decorations of the two Mansouri and Maghsoudi's houses and its correspondence with some decorations of the Qajar and Safavid's buildings was collected by documentary (library) and field studies. The results showed that there are similarities between decoration of the above-mentioned houses and the Qajar and Safavid's buildings. It was also found that the time, place and taste of people affected the village decorations and differences in the formation of the buildings structure due to the interaction between natural and ecological factors and processes of the region. These results indicate continuity and stability of art and architecture in different periods and thus it has created a strong bridge between art and architecture of the past, now and future.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Wooden decorations
  • Kop village
  • Qajar Period
  • Safavid period