بررسی تأثیر نشانه‌ها و نمودهای انسان بر اقبال بنای تاج‌محل نزد مخاطبان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه الزهرا (س) تهران

2 دانشگاه هنر تهران

چکیده

در میان بناهای تاریخی هند، تاج‌محل شهرت قابل توجهی دارد و با وجود قرارگرفتن در رده‌بندی هنر اسلامی بخاطر برخی خصیصه‌هایِ کمتر بحث‌شده، مورد توجه مخاطبان غیرمسلمان نیز بوده است. این نوشتار به روش تاریخی و توصیفی به بررسی این خصیصه‌ها با هدف ارائه خوانشی دقیق‌تر از این اثر می‌پردازد. وجود فرم‌های معنادار در کنار انگیزه برپایی بنا که بزرگداشت شأن یک انسان است، نمود انسان به‌‌مثابه عالم صغیر را مطرح می‌کند که چیستی و چگونگی آنها مورد بحث می‌باشد. به منظور شناخت این نمودها، ابتدا مفهوم عالم صغیر در فرهنگ‌های گوناگون به روش قیاسی و تطبیقی و مفاهیم مرتبط به آن همچون مرگ و نوزایی، در فرم‌ها پنهان و آشکار و تزیینات بنا تحلیل شد. جمع‌بندی یافته‌ها نشان داد که این فرم‌های معنادار، از یک سو معیارهای فرهنگ هندو و رنسانس را تحقق بخشیده و همچنین قواعد هنر اسلامی را از طریق فرم‌های تجریدی و نیمه‌پنهان برآورده نموده‌اند. بنابراین مخاطبان، با هر رویکرد مذهبی و هر ذائقه، اعم از سنتی و نو، با بنا ارتباط برقرار می‌کنند و سهم این ارتباط همه‌جانبه در اقبال نهایی تاج‌محل در جلب طیف گسترده مخاطبان قابل چشم‌پوشی نیست. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Study of Impacts of human signs and representations on TajMahal's reputation

نویسندگان [English]

  • A. Nikoui 1
  • M. Ashouri 2
  • M. Sohrabi Nasirabadi 1
چکیده [English]

 
Among cultural Islamic edifices in India, TajMahal has obtained a considerable reputation and in spite of being placed on Islamic art category, it has been noticeably popular among non-Moslems as well. Due to some less discussed characteristics, this paper aimed to study these features through historical and descriptive research method in order to achieve more accurate meanings. Existing significant forms, in addition to the purpose of the building as a tribute to human grandeur, suggest the human representation as a microcosm that its quiddity and quality are the questions of this research. In order to understand these signs, first, the concept of microcosm has been studied comparatively among various cultures. Moreover the representations of relevant concepts, which are death and renaissance, have been assessed in visible and hidden forms and embellishments. The results showed that these significant forms on one hand have materialized the criteria of Hindu and Renaissance cultures, and also have observed Islamic rules through semi-hidden and abstract styles. It has led audiences to communicate with the building, having any taste, belief and interest, in modernity or tradition, and the role of this quality in TajMahal’s huge reputation cannot be overlooked.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: Taj Mahal
  • Human
  • microcosm
  • renaissance

منابع

-        ابن‌العربی، محیی‌الدین(بی‌تا).  الفتوحات المکیه، ج 1، بیروت، دارالصادر.

-        بلر، شیلا، بلوم، جاناتان ام(1381). هنر و معماری اسلامی، ترجمه اردشیر نراقی، تهران، سروش.

-        بورکهارت، تیتوس(1365). زبان و بیان در هنر اسلامی، ترجمه مسعود رجب نیا، تهران ، سروش.

-        جنسن، هورست ولدمار، جنسن، آنتونی ف(1390). تاریخ هنر جهان، ترجمه محمدتقی فرامرزی، تهران، مازیار.

-        خراسانی، ﺷﺮف‌اﻟﺪﻳن(1374). «اﺧﻮان اﻟﺼﻔّﺎ»، دایرة‌اﻟﻤﻌـﺎرف ﺑـﺰرگ اﺳـﻼﻣﻲ، ج 7، ویراست ﻛﺎﻇﻢ ﻣﻮﺳﻮی ﺑﺠﻨﻮردی، تهران، ﻣﺮﻛﺰ ﻧﺸﺮ دایرة‌اﻟﻤﻌﺎرف ﺑﺰرگ اﺳﻼﻣﻲ.

-        ذکرگو، امیرحسین(1389).«ماندالا: تجلی ماوراءالطبیعه در هنر دینی هند»، هنر و معماری، ش 46.

-        ریخته‌گران،‌ محمدرضا(1388). هنر و زیبایی شناسی در شرق آسیا، تهران ، فرهنگستان هنر.

-        زرﻳﻦ‌ﻛﻮب، ﻋﺒﺪاﻟﺤﺴﻴﻦ(1368). ﺳﺮ ﻧﻲ، ج 1 و 2، تهران، ﻋﻠﻤﻲ و فرهنگی.

-        سرلو، خوان ادواردو(1389). فرهنگ نمادها، ترجمه‌ مهرانگیز اوحدی، تهران، دستان.

-        سلطان‌زاده، حسین(1378). تداوم طراحی باغ ایرانی در تاج‌محل، تهران، دفتر پژوهش‌های فرهنگی.

-        شوالیه، ژان ژاک، گربران، آلن(1378). فرهنگ نمادها، ترجمه سودابه فضایلی، ج 4-1، تهران، جیهون .

-        ﻓﺮوﻏﻲ، ﻣﺤﻤدﻋﻠﻲ(1381). ﺳﻴﺮ ﺣﻜﻤﺖ در اروﭘﺎ، ج 1، ﺗﻬﺮان ، زوار.

-        الکندی، ﻳﻌﻘﻮب(1953). رسایل اﻟﻜﻨﺪی اﻟﻔﻠﺴﻔﻴﻪ، ﺑﻪ ﻛﻮﺷﺶ و چاپ عبدالهادی اﺑﻮرﻳﺪه، ﻗﺎﻫﺮه.

-        کوچ، ابا(1386). «تاج‌محل»،‌ کتاب ماه هنر، به‌ تدوین علی‌اکبر عباسی، ش103 و 104.

-        کوماراسوامی، آناندرا(1389). هنر و نمادگرایی سنتی،‌ تهران، فرهنگستان هنر.

-        گاردنر، هلن(1390). هنر در گذر زمان، ترجمه‌ محمدتقی فرامرزی، تهران، نگاه.

-        لطفی، محمدحسین(بی‌تا). دوره‌ آثار افلاطون، ج 3، تهران، انتشارات خوارزمی.

-        لیگز، مارتین(1391). «نماد و سرنمون پژوهشی در معنای وجود»، کتاب ماه هنر ، ترجمه زهرا عبداله، ش 172.

-        مجتبایی، فتح اللّه(۱۳۶۹). «آدم در یهودیت»، دایرة‌اﻟﻤﻌـﺎرف ﺑـﺰرگ اﺳـﻼﻣﻲ ، ج ۱، تهران، انتشارات مرکز دایرة‌المعارف بزرگ اسلامی.

-        مفخم، محسن(1347). «بنای تاج‌محل یا یک اثر معماری ایرانی در هند»، بررسیهای تاریخی، ش 15و 16.

-        مؤمنی، خورشید(1383). «میان‌رودان، تمدن سومری‌ها و کهن‌ترین شعر گیتی سروده‌ی کاهن بانوی شهر اور، انهدوانا»، چیستا، ش 216 و 217.

-        نورآقایی، آرش(1387). عدد، نماد، اسطوره، تهران، افکار.

-        هال، جیمز(1387). فرهنگ نگاره‌ای نمادها در هنر شرق و غرب، ترجمه رقیه بهزادی،تهران، فرهنگ معاصر.

-        یونگ، کارل گوستاو(1359). انسان و سمبولهایش، ترجمه ابوطالب صارمی،‌تهران، امیرکبیر.

-         Begley, W. E., (1979), “The Myth of the Taj Mahal and a New Theory of Its Symbolic”, The Art Bulletin, vol 61.

-          Government of Ministry of Tourism, (April 2012), Identification of Tourism Circuits across India, Delhi, Interim Report.

-          Lall, John, (1998), Taj Mahal and the saga of the great Mughals, Delhi, Lustre Press.

-         Massignon, Louis, (1947), Islam et L'Occident, France, Les Cahiers du Sud.

-          Plato, (1965), The Timaeus, Translated to English by H.D.P. Lee, Harmondsworth, Penguin books.

-         Seghers, M. J, Longacre, J. J.,  Destefano, G. A., (1964), “The Golden Proportion and Beauty”, Plastic and Reconstractive Sergeory, vol 34.

-http://www.leonardodavinci.stanford.edu/submissions/clabaugh/history/leonardo.html (accessed on 5/18/2013)