سفالگری در مند گناباد

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشگاه بیرجند، دانشکده هنر

چکیده

سفالگری درگناباد حداقل پیشینه‌ای سه هزار ساله داردکه با مراکز هم عصر خود از شیو ه‌ای یکسان پیروی می‌کرده است. سفال مند با مصالح و تزیینات متفاوت به عنوان پدیده‌ای نوظهور از اواخر قرن یازدهم هجری در مند رایج شده و با سفال های میبد یزد، شهررضا اصفهان شباهت زیادی داشته و در طول زمان تا حدودی از محیط نیز تأثیر پذیرفته است. استفاده غالب از نقش مایه‌های سنتی و رنگ های گرم و شاد، سفال مند را جذاب و قابل طرح در مجامع هنری نگاه داشته‌ است. هدف مقاله حاضر بررسی سفالگری در مند گناباد می باشد و در آن سوالات زیر مورد بررسی قرار می گیرند:1- مواد اولیه و تکنیک سفالگری مند کدامند؟2- رنگ و لعاب کاری در سفالگری مند چگونه است؟3- نقوش بکار رفته در سفال های مند چگونه است؟ این مقاله از نوع توصیفی و جمع آوری اطلاعات آن به روش میدانی(شامل عکس و گزارش و مصاحبه)و هچنین بصورت کتابخانه ای و یادداشت نویسی و گردآوری اطلاعات از منابع و ماخذ مختلف بوده است. در همین رابطه از پژوهش های باستان شناسی انجام شده و اخبار و اطلاعات تاریخی و جمع بندی ها، نتیجه گیری ها و تحلیل هایی که بدست آمده استفاده شده است. بخش های اصلی مقاله شامل طرز تهیه مواد سفال، نقوش و لعاب می باشد. مهم‌ترین مشخصه سفال مند عناصر تزیینی بر گرفته از طبیعت است که در چهار گروه انسانی، حیوانی، گیاهی و هندسی جای می‌گیرند، و بر حضور آیین ها و باورهای کهن ایرانی در خاستگاه اولیه آن نگاره‌ها گواهی می‌دهند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Pottery in Mend, Gonabad

نویسنده [English]

  • fatemeh mahjoobi
چکیده [English]

Gonabad has a history of pottery that refers back to at least three thousand years ago where it followed the same tradition as in other contemporary centers. Mend pottery became popular as an emerging phenomenon in the late eleventh Hijri century using different materials and decorations which was similar to pottery in Yazd and Shareza, Isfahan. It has somewhat been influenced over time by the environment. Predominant use of warm colors and cheerful traditional designs has made Mend pottery attractive to both the public and the artistic community. The paper aims to focus on Mend pottery regarding the following questions: 1- What are the materials and techniques of pottery in Mend? 2- How is the coloring and glazing in Mend pottery? And 3- How are the designs used in Mend pottery? Data is collected from images, reports, and interviews as well as library notes. In this regard the archaeological researches conducted, historical information summarized, and conclusions obtained from previous analyses have been used. The main body of the article concerns how to prepare clay materials, designs, and glazes. The most striking feature of Mend pottery relates to the decorative elements taken from nature. The elements can be categorized into four groups: human, animal, plant, and geometric which testify the rituals and beliefs of ancient Iranian origins of the images.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Clay- Pottery- Mend Gonabad- Handicrafts