تقسیم بندی عکس‌های مستند اجتماعی بر اساس گونه‌های ادبی: نثر نظم و شعر

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه نقاشی دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران، نویسنده مسئول

چکیده

اگرچه به تصویر کشیدن عناصر و رویدادهای جوامع انسانی به شکلی بی‌طرفانه، راست نما و واقع‌گرا، از اهداف عکاسی مستند اجتماعی است؛ اما عکس‌های مستند اجتماعی، صرفاً به نمایش صریح و گزارش‌گونه وقایع و رخدادهای اجتماعی نمی‌پردازند، بلکه از جنبه صوری و معناشناختی نیز می‌توانند توجه مخاطب را به خود جلب نمایند. ازاین‌رو و با توجه به ماهیت ارتباطی و قابلیت بیانگریِ عکاسی مستند اجتماعی، می‌توان گفت، همان‌طور که انسان، از زبان به شیوه‌های مختلف بهره می‌گیرد، و یکی از گونه‌های ادبی یعنی نثر، نظم و شعر را می‌آفریند، عکاس مستند اجتماعی نیز با امکانات و قابلیت‌های ابزار بیانی خود، می‌تواند عکس‌هایی با کارکردها و کیفیت‌هایی شبیه گونه‌های ادبی خلق نماید. ازاین‌رو، تقسیم بندی عکس‌های مستند اجتماعی بر اساس گونه‌های ادبی، هدف این پژوهش است. به فرض وجود شباهت میان عکس‌های مستند اجتماعی و گونه‌های ادبی، این پرسش مطرح می‌شود که: عکاس، به‌واسطه چه عواملی می‌تواند عکس‌هایی شبیه گونه‌های ادبی خلق نماید؟ روش پژوهش، توصیفی- تحلیلی و تطبیقی و شیوه جمع‌آوری اطلاعات، کتابخانه‌ای است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که، خصلتِ اصلیِ هرکدام از گونه‌های ادبی، در عکس‌های مستند اجتماعی قابل شناسایی است؛ بدین شکل که، برخی عکس‌ها ‌مانند نثر، کارکردی ارجاعی دارند و اطلاعاتی به مخاطب عرضه می‌کنند، گروهی، شبیه نظم، به‌واسطه صورت خود، حظی بصری می‌بخشند و دسته‌ای دیگر، همچون شعر، کیفیتی مبهم دارند و مخاطب را به تأمل و تفکر وا‌می‌دارند. بر این اساس، عکس‌های مستند اجتماعی را می‌توان در قالب عکس‌های نثرگونه (گزارش‌گرایانه)، نظم‌گونه (فرم‌گرایانه) و شعرگونه (معناگرایانه)، تقسیم‌بندی کرد. قاب و لحظه گرفتن عکس، از عوامل اصلی در خلق هرکدام از این عکس‌ها هستند.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Categorization of Social Documentary Photographs Based on Literary Genres:Prose, Poetry, & Songs

نویسنده [English]

  • a. mehdizadeh
Assistant Prof. of Painting, Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran (Corresponding Author)
چکیده [English]

 
Although portraying elements and events of human society in an impartial, factual, and realistic way is one of the objectives of social documentary photography; however, such photographs don’t just serve to explicitly present and narrate social occurrences, but they can also attract the audience’s attention via their form and semantics. Hence, considering the communicative nature and expression capability, it can be stated that just the same way that mankind employs language in different methods and creates literary genres (prose, poetry, and song), social documentary photographer can also generate photographs similar to literary genres in terms of quality through using capabilities and expressive tools of his medium.  Therefore, this study aims to categorize social documentary photographs based on literary genres (prose, poetry, and song).  Assuming that there are similarities between literary genres and social documentary photography, the question arises that “using what elements the photographer can create photographs similar to literary genres?”  The results of the study, conducted using descriptive-analytical method of research through desk study of library resources, demonstrate that the main characteristic of each of the literary genres (prose, poetry, and song) are noticeable in social documentary photographs in the way that some of them, like prose, hold a referential function and provides information to the audience; others, such as poetry, create a sense of pleasure due to their forms while others, like song, have an obscure quality thus making the audience deliberate upon. Consequently, social documentary photographs can be categorized as prose-like photographs (information-oriented), poetry-like (form-oriented), and song-like (meaning-oriented). Photograph's frame and the moment of taking it are the main elements in the creation of each of the photographs.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Social Documentary Photography
  • Literary Genres
  • Frame

برت، تری(1379).  نقد عکس، درآمدی بر درک تصویر. ترجمه اسماعیل عباسی و کاوه میرعباسی. چ. دوم. تهران: مرکز.

برسون، کارتیه(1388). عکاسان و عکاسی. به کوشش ناتان لاینز، ترجمه وازریک درساهاکیان و بهمن جلالی، ج. چهاردهم. تهران: سروش.

تاکر، آن(1377). سبک‌های مستندنگاری آمریکایی، ترجمه محمدتقی فرامرزی، عکسنامه، شماره 7، 58-64. 

چندلر، دانیل(1387). مبانی نشانه‌شناسی، ترجمه مهدی پارسا، چ. دوم، تهران: سوره مهر.

حافظ، خواجه شمس الدین محمد (1390). دیوان، مقئمه و تصحیح رضا معصومی، چ. دهم، تهران: گلی.

حق شناس، علی‌محمد(1390). نظم، نثر و شعر؛ سه گونه ادب، پژوهشگران، شماره، 23، 52-57.

سارکوفسکی، جان(1393). نگاهی به ‌عکس‌ها، ترجمه فرشید آذرنگ، تهران: سمت.

 سپهری، سهراب(1363).  هشت کتاب،  چ. پنجم. تهران: طهوری.

سجودی، فرزان(1380). نگاهی به نظام نشانه‌شناسی زبان و هنر، تهران: حوزه هنری.

سعدی، مصلح‌الدین(1377). گلستان، تصحیح غلامحسین یوسفی، چ. پنجم، تهران: خوارزمی.

سونتاگ، سوزان(1390). درباره عکاسی، ترجمه مجید اخگر، تهران: نظر.

سونسون، گوران(1387). نشانه‌شناسی عکاسی(در جستجوی نمایه)، ترجمه مهدی مقیم نژاد، تهران: علم.

شفیعی کدکنی، محمدرضا(1368). موسیقی شعر، چ. سوم. تهران: آگه.

شمیسا، سیروس(1372). کلیات سبک شناسی، تهران: فردوس.

صدیقی، بهنام(1394). عکاسی مستند، کنشی هنری، کرمان: حوزه هنری.

صفوی، کورش(1383). از زبان‌شناسی به ادبیات، چ. دوم، تهران: سوره مهر.

فتوحی، محمود(1390). سبک شناسی: نظریه‌ها، رویکردها و روش‌ها، تهران: سخن.

کریم مسیحی، یوریک(1389). در جهت عکس، چ. دوم. تهران: بیدگل.

کو، برایان(1379). عکاسان معروف جهان، ترجمه پیروز سیار، تهران: نی.

گیرو، پی یر(1380). نشانه شناسی، ترجمه محمد نبوی، چ. دوم، تهران: آگه.

مقیم نژاد، مهدی(1393). عکاسی و نظریه، تهران: سوره مهر.

مهدی زاده، علیرضا(1390). تحلیل کنش عکاسی و خوانش عکس از دیدگاه نشانه‌شناسی، جلوه هنر، دوره1، شماره5، 65-74.

ولز، لیز(1390). عکاسی: درآمدی انتقادی، ترجمه سولماز خطایی لر و ویدا قدسی، تهران: مینوی خرد.

یاکوبسن، رومن؛ فاولر، راجر؛ لاج، دیوید و بری، پیتر(1369). زبان‌شناسی و نقد ادبی، ترجمه مریم خوزان و حسین پوینده، تهران: نی.

References:

Barrett, T. (2000). Criticizing Photographs: An Introduction to Understanding Images. (I. Abbasi & K. Mir Abbasi, Trans.). Tehran: Markaz (Text in Persian).  

Cartier-Bresson, H. (2009). An Introduction to ‘Decisive Moment’.In Nathan Lyons (Ed.) Photographers and Photography. (V. Dersahakian & B. Jalali, Trans.). Tehran: Soroush (Text in Persian).

Chandler, D. (2008). Semiotics: The Basics. (M. Parsa, Trans.). Tehran: Soore Mehr (Text in Persian).

Coe, B. (2000). World Famous Photographers. (P. Sayyar, Trans.). Tehran: Ney (Text in Persian).

Fotoohi, M. (2011). Stylistics: Theories, Approaches & Methods, Tehran: Sokhan (Text in Persian).

Guiraud, P. (2001). Semiologie. (M. Nabavi, Trans.). Tehran: Agah (Test in Persian).

Hafez, S. M. (2012). The Divan of Hafez. (R. Masoumi, Ed.). Tehran: Goli (Text in Persian).

Haghshenas, A.M. (2011). Poetry, Prose & Poem; Three Types of Literature. Pajouheshgaran, 23, 52-57 (Text in Persian).

Jakobson, R. (1990). Linguistics & Poetics in Linguistics & Literary Criticism. (M. Khozan & H. Pouyandeh, Trans.). Tehran: Ney (Text in Persian).

Karim Masihi, Y. (2010). Towards the Photo (2nd ed.). Tehran: Bidgol (Text in Persian).

Mahdizadeh, A. (2012). Analysis of Photography Action and Photo Reaction from Semiotic Approach. JELVE-Y-HONAR, 1(5), 65-74 (Text in Persian).

Moqim Nejad, M. (2014). Photography & Theory: Structuralism & Post-structuralism. Tehran: Soore Mehr (Text in Persian).

Saadi, M. (1999). Golestan. (Gh. Yousefi, Ed.). Tehran: Khaarazmi (Text in Persian).

Safavi, K. (2004). From Linguistics to Literature. Tehran: Soore Mehr (Text in Persian).

Sediqi, B. (2015). Documentary Photography: An Artistic Action. Kerman: Hozeh Honari (Text in Persian).

Sepehri, S. (1984). Eight Books. Tehran: Tahouri (Text in Persian).

Shafiei Kadkani, M. R. (1989). The Music of Poetry. Tehran: Agah (Text in Persian).

Shamissa, C. (1993). Elements of Stylistics. Tehran: Ferdows (Text in Persian).

Sojoudi, F. (2001). A Look at Semiotics System of Language & Art (1st ed.). Tehran: Hozeh Honari (Text in Persian(.

Sonesson, G. (2008). Semiotics of Photography )On Tracing the Index(. (M. Moqim Nejad, Trans.). Tehran: Elm (Text in Persian).

Sontag, S. (2011). On Photography. (M. Akhgar, Trans.). Tehran: Nazar (Text in Persian).

Strand, P. (1966). Photography. Prenuice-hall-englewood-c;iffs. 

Szarkowski, J. (2014). Looking at Photographs: 100 Pictures from the Collection of the Museum of Modern Art. (F. Azarang, Trans.). Tehran: SAMT (Text in Persian).

Szarkowski, J. (1988). Photographer’s Eye. New York: Museum of Modern Art.

Tucker, A. (1998). American Documentary Styles. (M. Taqi Faramarzi, Trans.). Aksnameh, 7, 58-64 (Text in Persian).

Wells, L. (2011). Photography: A Critical Introduction. (S. Khataee Lor & V. Qodsi, Trans.). Tehran: Minooye Kherad (Text in Persian).

Yakobson, R., Fowler, R., Lodge, D. & Berry, P. (1991). Linguistics & Literary Criticism. (M. Khouzan & H. Pouyandeh, Trans.). Tehran: Ney (Text in Persian).

 

Images Sources:

http://www.alfredyaghobzadehhpoto.com/gallery (access data: 10th April 2016)

http://www.amazonasimages.com/travaux-sahel (access data: 1st April 2016)

http://www.commercegraphics.com/ba_gallery  (access data: 28th April 2016)

http://www.henricartiebresson.org/gallery (access data: 15th  April 2016)

http://www.leegallery.com/minor white/photography (access data:  15th  April 2016)

http://www.loc.gov/pictures/item/fsa19998021539/p  (access data: 10th April 2016) 

http://www.mariogiacomelli.it/53_mani.html (access data: 28th April 2016)

http://www.pro.magnomphoto.com/c.aspx (access data: 20th April 2016)    

http://www.shorppy.com/node/5776  (access data: 10th  April 2016)