سیالیت فضایی و پرسپکتیوهای متحرک در رویکردی ریزوماتیک به آموزش هنر

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه هنرهای نمایشی و موسیقی دانشگاه تهران ، پردیس هنرهای زیبا، تهران، ایران،

2 استادیارگروه سینما، دانشکده سینما و تئاتر، دانشگاه هنر، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری معماری دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران

چکیده

متاثر از نفوذ مفهوم «چرخش فضایی» و توجه به اهمیت مقوله فضا در رابطه با تولید دانش و مفهوم حقیقت، پرسش از ماهیت فضا و مکان، به موضوعی اساسی در مطالعات و تئوری‌های تعلیم و تربیت نیز تبدیل گردیده است. ژیل دلوز، فیلسوف پساساختارگرای فرانسوی، به همراه فلیکس گاتاری در کتاب هزاران فلات، از ریزوم به‌مثابه یک استراتژی فضایی بهره می‌گیرند تا الگوی جدیدی را در رابطه میان دانش و فضا معرفی کنند. بهره‌گیری از سیستم فضایی ریزوماتیک در کلاس‌های هنر می‌تواند به‌مثابه محیطی برای خلق و آفرینش، امکانات و ظرفیت‌های فراوانی در رابطه با آموزش هنر فراهم آورد. اهمیت تعدد و تکثر در نگره ریزومی، فضای کلاس را به فضای پرسپکتیوهای سیال و متغیری تبدیل می‌کند که کاملاً در تضاد با فضای آموزشی تک پرسپکتیوی همگن سنتی قرار می‌گیرد. بهره‌گیری از فضای ریزومی، مجالی برای گسست‌ها و انفجارهای غیرمنتظره‌ای در حیطه آموزش هنر فراهم می‌آورد که آزادی تفسیرها و چندگانگی خوانش ها در مواجهه با آثار هنری، بر منطق تک معنایی غلبه می‌نماید. این پژوهش از نوع نظری و با روش توصیفی- تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای و اسنادی صورت گرفته است.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Spatial Fluidity and Animated Perspectives in Rhizomatic Approach toward Art Education

نویسندگان [English]

  • Mohammad Bagher Ghahramani 1
  • Alireza Sayyad 2
  • Nahid Gilamirrod 3
1 Associate prof. of Music & Dramatic Arts, Tehran University of Fine Arts, Tehran,ran
2 Assistant Professor, Faculty of Cinema and Theater, University of Art, Tehran, Iran
3 Ph.D. Student of Architecture, Islamic Azad University, Rasht,Iran
چکیده [English]

 
Questioning the concept of space and location has turned into a fundamental issue in education theory due to the effect of “Spatial turn” and considering the importance of “Space” in regard to producing knowledge and the concept of truth. Gilles Deleuze, French post-structuralist philosopher, along with Felix Guattari in their book, "A Thousand Plateaus", employs the rhizome to introduce a new paradigm in the relationship between space and knowledge. Present study aims to prove this hypothesis that using rhizomatic spatial space in art classes can create an environment for creation and innovation, presenting many opportunities and capacities in regard to art education. The importance of diversity and multiplicity of rhizome model converts the classroom to a space with shifting and fluid perspectives, which stands completely in contrast to traditional pedagogical environment with a homogeneous single perspective. It might be argued that one of the major achievements of employing rhizomatic space in the art theory classes is the juxtaposition and combination of disparate perspectives and heterogeneous viewpoints in relation to an artwork and can overcome the logic of single meaning in an art work. Present paper is a theoretical study, using descriptive – analytical method and gathering data by library resources and documentation.
 
 
 
 
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Spatial Pedagogy
  • Rhizomatis Space
  • Multiplicity of Perspectives
  • Gilles Deleuze
  • Art Theory Education

دلوز، ژیل (1964). مارسل پروست و نشانه‌ها، ترجمه الله شکر اسداللهی تجرق،1389، تهران: نشر علم.

دلوز، ژیل (1962). نیچه و فلسفه، ترجمه عادل مشایخی،1391، تهران: نشر نی.

دلوز، ژیل، و فوکو، میشل (1392). روشنفکرها و قدرت، برگردان مانی حقیقی، در سرگشتگی نشانه‌ها: نمونه‌هایی از نقد پسامدرن، گزینش و ویرایش مانی حقیقی، تهران: نشر مرکز.

سجادی، مهدی، و ایمان زاده، علی (1388)، بررسی و تببین فضای ریزوماتیک و دلالت‌های آن در برنامه درسی، فصلنامه مطالعات برنامه درسی، شماره 12، صص 70- 48.

سجادی، مهدی، و ایمان زاده، علی (1391)، تببین و تحلیل دلالت‌های تربیتی دیدگاه معرفت‌شناختی ژیل دلوز و نقد دلالت‌های آن برای تعلیم و تربیت، فصلنامه اندیشه‌های نوین تربیتی، دوره 8، شماره 4، صص 80- 53.

Bogue, R. (2013). The Master Apprentice, in Deleuze and Education, Edited by Semetsky I.; Masny, D., United Kingdom: Edinburgh University.

Bruno, G. (2002). Atlas of Emotion : Journeys in Art, Architecture, and Film, , London & New York: Verso.

Clark, M. (1990). Nietzsche on Truth and Philosophy, United Kingdom: Cambridge University.

Cole, D. (2013). Affective Literacies: Deleuze, Discipline and Power, in Deleuze and Education, Edited by Semetsky, I.; Masny, D., United Kingdom: Edinburgh University.

Deleuze, G. (1964). Proust et Les Signs, Allahshokr Asadollahi, 2010, Tehran: Elm (Text in Persian).

Deleuze, G. (1962).  Nietzsche et La Philosophie, Adel Mashayekhi, 2012, Tehran: Ney (Text in Persian).

Deleuze, G. (1994). Difference and Repetition, P. Patton, New York: Columbia University.

Deleuze, G. & Foucault, M. (2013). Intellectuals and Power (Sited in ‘in The Aporia of Signs: a Postmodern Reader), M. Haghighi, Tehran: Markaz (Text in Persian).

Deleuze, G.; Guattari, F. (1994)What is Philosophy? , London & New York: Verso.

Deleuze, G.; Guattari, F. (2005)A Thousand Plateaus: Capitalism and Schizophrenia, B. Massumi, Minneapolis: University of Minnesota (Text in Persian).

Dewey, J. (2008). The School and Society, India: Aakar Books.

Deleuze, G.; Parnet, C. (2007). Dialogues II, New York: Columbia University.

Doel, M. A.; Clarke, D. B. (2010). Gilles Deleuze, in Key Thinkers on Space and Place, Edited by P. Hubbard and R. Kitchin, UK: SAGE.

Eco, U. (2014). The Name of the Rose, W. Weaver, USA: Houghton Mifflin Harcourt.

Ellsworth, E., (2005). Places of Learning: Media, Architecture, Pedagogy, United Kingdom: Routledge Falmer.

Gulson, K. N.; Symes, C. (2007). Knowing One's PlaceEducational Theory, Policy, and the Spatial Turn, in Spatial Theories of Education: Policy and Geography Matters, Edited by K.N. Gulson & ‎C. Symes, Taylor & Francis, United Kingdom: Routledge.

Jung, C.G. (2002). The Earth Has a Soul: The Nature Writings of C.G. Jung, Berkeley: North Atlantic Books.

Malpas, J. (2012). Heidegger and the Thinking of Place: Explorations in the Topology of Being, USA: MIT.

Masny, D. (2013). Cartographies of Becoming in Education: A Deleuze-Guattari Perspective, Rotterdam: Sense.

Morss, J.R. (2006). Gilles Deleuze and the Space of Education, in Poststructuralism, Philosophy, Pedagogy, Edited by J.D. Marsha Kluwer, New York: Academic.

Owen, D. (1999). Science, Value, and The Ascetic Ideal: On Nietzsche and The Value of Truth, inNietzsche, Epistemology, and Philosophy of Science: Nietzsche and the Sciences II, Edited by Babette E. Babich & Robert S. Cohen, USA: Springer.

Parsons, J.; Clarke, B. (2013). Rhizomic Thinking: Towards a New Consideration of Social Studies Practice, Social Studies Research & Practice, Vol: 8, No: 3, pp:89-98.

Pearce, M.; Toy, M. (1995). Educating Architects, New York: Academic.

Peters, M.A. (2013). Gilles Deleuze's Societies of Control: from Disciplinary Pedagogy to Perpetual Training, in Education, Philosophy and Politics: The Selected Works of Michael A. Peters, United Kingdom: Routledge.

Sajadi, M. & Imanzadeh, A. (2009), Investigating and Defining the Rhizomatic Space and its Implications on Class Curriculum, Curriculum Studies, Vol: 3, No: 12, pp: 48-70 (Text in Persian).

Sajadi, M. & Imanzadeh, A. (2012). A Critical Analysis of Educational Implications of Deleuze Perspective on Epistemology, New Thoughts on Education, Vol: 8, No: 4, pp: 53-80 (Text in Persian).

Usher, R.; Edward, R. (2007). Lifelong Learning - Signs, Discourses, Practices: Signs, Discourses, Practices, USA: Springer.

Wallin, J.J. (2010). A Deleuzian Approach to Curriculum: Essays on a Pedagogical LifeUnited Kingdom: Palgrave Macmillan.